Dhaneshwar Chaudhary

स्वरोजगार व्यक्ति सामाजिक सुरक्षा कोषमा कसरी आवद्ध हुने ?

नेपाल सरकारले योगदानमा आधारित सामाजिक सुरक्षा कार्यक्रमलाई औपचारिक क्षेत्रका श्रमिकहरू मात्र नभई स्वरोजगार (Self-Employed) व्यक्ति तथा अनौपचारिक क्षेत्रका श्रमिकहरूका लागि समेत विस्तार गरेको छ। यस व्यवस्थाअनुसार आफ्नै व्यवसाय, पेशागत सेवा, कृषि, व्यापार, स्वरोजगार वा स्वतन्त्र पेशामा संलग्न व्यक्तिहरू पनि सामाजिक सुरक्षा कोष (SSF) मा आवद्ध हुन सक्ने व्यवस्था रहेको छ।

सामाजिक सुरक्षा कोषमा आवद्ध भएपछि योगदानकर्ताले स्वास्थ्य उपचार, दुर्घटना सुरक्षा, अशक्तता सुरक्षा, वृद्धावस्था सुरक्षा तथा अन्य सामाजिक सुरक्षा सुविधाहरू प्राप्त गर्न सक्नेछन्। :contentReference[oaicite:0]{index=0}

स्वरोजगार व्यक्ति भनेको को हो ?

आफ्नै व्यवसाय, पेशा वा स्वरोजगारबाट आम्दानी गर्ने र कुनै रोजगारदाताको नियमित कर्मचारीको रूपमा काम नगर्ने व्यक्तिलाई स्वरोजगार व्यक्ति भनिन्छ।

उदाहरण:

सामाजिक सुरक्षा कोषमा कसरी आवद्ध हुने ?

स्वरोजगार व्यक्तिले सामाजिक सुरक्षा कोषको अनलाइन प्रणालीमार्फत आफ्नै विवरण भरेर सूचीकरण (Enrollment) गर्न सक्छन्। कोषले स्वरोजगार तथा अनौपचारिक क्षेत्रका व्यक्तिका लागि छुट्टै अनलाइन दर्ता प्रणाली उपलब्ध गराएको छ। :contentReference[oaicite:1]{index=1}

चरण १: अनलाइन दर्ता पोर्टल खोल्ने

सबैभन्दा पहिले सामाजिक सुरक्षा कोषको स्वरोजगार दर्ता पोर्टलमा जानुपर्छ।

:contentReference[oaicite:2]{index=2}

चरण २: व्यक्तिगत विवरण भर्ने

फाराममा निम्न विवरणहरू भर्नुपर्छ:

:contentReference[oaicite:3]{index=3}

चरण ३: बैंक खाता विवरण भर्ने

योगदान रकम जम्मा गर्न तथा भविष्यमा सुविधा प्राप्त गर्न आफ्नै नामको बैंक खाताको विवरण उल्लेख गर्नुपर्छ।

:contentReference[oaicite:4]{index=4}

चरण ४: व्यवसाय सम्बन्धी विवरण भर्ने

:contentReference[oaicite:5]{index=5}

चरण ५: आवश्यक कागजात अपलोड गर्ने

दर्ता गर्दा निम्न कागजातहरू अपलोड गर्नुपर्ने हुन्छ:

अपलोड गरिने फाइलहरू स्पष्ट र तोकिएको साइजभित्र हुनुपर्छ। :contentReference[oaicite:6]{index=6}

चरण ६: इच्छाइएको व्यक्ति (Nominee) विवरण भर्ने

भविष्यमा कुनै सुविधा वा दाबी भुक्तानीका लागि परिवारको सदस्य वा इच्छाइएको व्यक्तिको विवरण राख्नुपर्छ।

:contentReference[oaicite:7]{index=7}

चरण ७: फाराम Submit गर्ने

सबै विवरण सही तरिकाले भरेपछि Submit गर्नुहोस्। सफलतापूर्वक दर्ता भएपछि Submission Number प्राप्त हुन्छ। यस नम्बरलाई सुरक्षित राख्नु आवश्यक हुन्छ। :contentReference[oaicite:8]{index=8}

प्रमाणीकरण (Verification) पछि के हुन्छ ?

सामाजिक सुरक्षा कोषले विवरण प्रमाणीकरण गरेपछि योगदानकर्तालाई User ID, Password तथा Social Security Identification Number (SSID) प्रदान गरिन्छ। त्यसपछि योगदानकर्ता आफ्नो Portal मा Login गर्न सक्छ। :contentReference[oaicite:9]{index=9}

रकम (Contribution) कसरी बुझाउने ?

सूचीकरण स्वीकृत भएपछि योगदानकर्ताले नियमित रूपमा सामाजिक सुरक्षा कोषमा योगदान रकम जम्मा गर्नुपर्छ। योगदान रकम मासिक रूपमा जम्मा गरिने व्यवस्था रहेको छ। :contentReference[oaicite:10]{index=10}

रकम बुझाउने प्रक्रिया

  1. Contributor Portal मा Login गर्ने।
  2. आफ्नो योगदान विवरण हेर्ने।
  3. तोकिएको मासिक योगदान रकम गणना गर्ने।
  4. बैंकिङ प्रणाली वा कोषले तोकेको माध्यमबाट रकम जम्मा गर्ने।
  5. भुक्तानीको अभिलेख सुरक्षित राख्ने।
:contentReference[oaicite:11]{index=11}

योगदान रकम किन बुझाउनुपर्छ ?

नियमित रूपमा योगदान रकम बुझाएपछि मात्र सामाजिक सुरक्षा योजनाअन्तर्गतका सुविधाहरू प्राप्त गर्न सकिन्छ।

:contentReference[oaicite:12]{index=12}

आफ्नो खातामा जम्मा भएको रकम कसरी हेर्ने ?

योगदानकर्ताले SSID, User ID र Password प्रयोग गरेर Contributor Portal मा Login गरी आफ्नो खातामा जम्मा भएको योगदान रकम, स्टेटमेन्ट तथा सुविधा सम्बन्धी विवरण हेर्न सक्छन्। :contentReference[oaicite:13]{index=13}

महत्वपूर्ण सुझावहरू

यदि तपाईं कुनै कार्यालयको कर्मचारी नभई आफ्नै व्यवसाय, पसल, कृषि, पेशा वा अन्य स्वरोजगार काम गर्दै हुनुहुन्छ भने पनि सामाजिक सुरक्षा कोषमा आवद्ध हुन सक्नुहुन्छ। अनलाइन फाराम भरेर दर्ता गरेपछि SSID प्राप्त हुन्छ। त्यसपछि प्रत्येक महिना तोकिएको योगदान रकम जम्मा गर्दै जानुपर्छ। यसरी आवद्ध भएपछि भविष्यमा स्वास्थ्य उपचार, दुर्घटना, अशक्तता तथा वृद्धावस्था सम्बन्धी सामाजिक सुरक्षा सुविधा प्राप्त गर्न सकिन्छ।